:: บทความวิชาการ อุทาหรณ์คดีปกครอง ::

เรื่อง ท้องถิ่นจะนำดินที่ขุดลอกไปใช้ตัดสินใจเองได้ หรือต้องขอความเห็นชอบจากผู้ว่าฯ ?

ถาม การที่รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยออกคำสั่งให้ผู้ฟ้องคดีพ้นจากตำแหน่งนายกเทศมนตรี เนื่องจากอนุญาตให้ผู้รับจ้างขุดลอกสระนำดินไปถมในที่ดินของราษฎรเพื่อแก้ไขปัญหาน้ำท่วมขังโดยไม่ได้ขอความเห็นชอบจากผู้ว่าราชการจังหวัด นั้น เป็นการใช้ดุลพินิจโดยชอบด้วยกฎหมายหรือไม่ ?

ตอบ ตามระเบียบกระทรวงมหาดไทย ว่าด้วยวิธีการเกี่ยวกับการขุดลอกแหล่งน้ำสาธารณประโยชน์ที่ตื้นเขิน พ.ศ. 2547 ข้อ 6 วรรคหนึ่ง กำหนดว่า “หากเทศบาลประสงค์จะนำดินที่ได้จากการขุดลอกแหล่งน้ำสาธารณประโยชน์ไปเป็นประโยชน์ของทางราชการ ต้องขอความเห็นชอบจากผู้ว่าฯ ก่อน” อีกทั้งการนำดินไปทิ้งในที่ของเอกชนไม่ใช่เป็นการนำไปใช้ประโยชน์ของทางราชการ พฤติการณ์การกระทำของผู้ฟ้องคดีจึงเป็นการปฏิบัติการไม่ชอบด้วยอำนาจหน้าที่ตามนัยมาตรา 73 แห่งพระราชบัญญัติเทศบาล พ.ศ. 2496

แม้ว่าพฤติการณ์การกระทำของผู้ฟ้องคดีจะเป็นการปฏิบัติการไม่ชอบด้วยอำนาจหน้าที่ ซึ่งรัฐมนตรีฯ อาจใช้ดุลพินิจสั่งให้พ้นจากตำแหน่งก็ได้ แต่การใช้อำนาจดังกล่าว ซึ่งเป็นการใช้อำนาจกำกับดูแลต้องทำเท่าที่จำเป็น เหมาะสมกับพฤติการณ์และความร้ายแรงแห่งกรณี อีกทั้งต้องคำนึงถึงความเป็นอิสระขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นและหลักการปกครองตนเองตามเจตนารมณ์ของประชาชนในเทศบาลด้วยเช่นกัน

เมื่อพฤติการณ์ของผู้ฟ้องคดีได้กระทำไปเพื่อแก้ไขปัญหาเกี่ยวกับสถานที่ทิ้งดินไม่เพียงพอ ประกอบกับเป็นการแก้ไขปัญหาความเดือดร้อนของประชาชน รวมทั้งไม่ปรากฏว่ามีมูลความผิดในทางอาญา และเห็นว่าผู้ฟ้องคดีเชื่อตามความเห็นของปลัดเทศบาลเป็นเหตุให้เกิดการเข้าใจผิดในการดำเนินการ แม้เป็นการกระทำที่ผิดระเบียบ แต่ไม่เกิดความเสียหายแก่ราชการอย่างร้ายแรง

ดังนั้น การที่รัฐมนตรีฯ มีคำสั่งให้ผู้ฟ้องคดีพ้นจากตำแหน่ง ถือเป็นการใช้ดุลพินิจที่ไม่สอดคล้องกับข้อเท็จจริงและไม่เหมาะสมกับพฤติการณ์แห่งการกระทำของผู้ฟ้องคดี กรณีจึงไม่ชอบด้วยกฎหมาย

อ่านเพิ่มเติม คลิก https://dg.th/n4ulx1dm3p

(คำพิพากษาศาลปกครองสูงสุดที่ อร. 176/2567)

:: สำนักงานศาลปกครอง ::